Više tužilaštvo u Beogradu saopštilo je da je izvršilo detaljnu analizu događaja od 15. marta prošle godine, te da su zaključili da nema mesta krivičnom gonjenju zbog navodnog korišćenja „zvučnog topa“. Kako tvrde iz tužilaštva, analizom je utvrđeno da je lančano povlačenje duž ulice Kralja Milana inicirano „iznenadnom odlukom redara o aktiviranju protokola o povlačenju“ što je dovelo do panične reakcije. S druge strane, VJT je najavio krivično gonjenje osoba koje su „namerno uzrokovala i doprinela širenju ovih neistinitih informacija“, tvrdeći da je deo snimaka incidenata obrađen pre objavljivanja kako bi se na njima čuo „specifičan huk“.
Kako prenosi Insajder, godinu i po dana nakon studentskog protesta u Beogradu Više tužilaštvo u Beogradu je izašlo sa analizom koja, kako navode, pokazuje da 15. marta nije korišćen zvučni top ili bilo koje drugo akustično oružje.
- Na osnovu svestranog razmatranja prikupljenih dokaza, tužilaštvo je utvrdilo da se 15. marta 2025. godine na spornom potezu od Terazija, pa duž cele ulice Kralja Milana ka trgu Slavija, dogodila panična lančana reakcija kretanja građana, čiji uzrok nije upotreba tzv. ‚zvučnog topa‘, niti bilo kakvog sličnog uređaja, što je precizno pojašnjeno kroz nekoliko segmenata obrazloženja detaljno izloženih u analizi i zaključku – navodi se u saopštenju tužilaštva.
Taj zaključak VJT podupire, kako su istakli, analizom više aspekata slučaja – uzroka panične reakcije, izjavama koje su građani dali policiji i tužilaštvu, izvora iz kojih je, kako su naveli, „došlo do širenja dezinformacija da je upotrebljen zvučni top“, te dokaza o navodnoj potrebi uređaja.
Tužilaštvo je istako da je analizom utvrđeno da je uzrok lančanog kretanja učesnika skupa najpre nastao ispred Narodne skupštine, i to iznenadnom odlukom redara o aktiviranju „protokola o povlačenju“, što je ubrzo dovelo i do nastupanja posledice u vidu naglog povlačenja građana sa sredine kolovoza na gore pomenutim lokacijama.
- Ključni momenat koji dovodi do ‚aktiviranja‘ ovog talasa lančanog kretanja učesnika skupa započinje na raskrsnici ulica Dragoslava Jovanovića i Kralja Milana, kada redari na ovoj lokaciji, nakon dobijanja informacije o ‚povlačenju‘ od strane drugih redara, skidaju prsluke i počinju da se trčećim korakom sklanjaju ka fasadama zgrada, u skladu sa svojim bezbednosnim protokolom o povlačenju – navode iz tužilaštva.
Kako ističu to inicira lančan talas kretanja građana koji se „sukcesivno prostire dalje niz ulicu Kralja Milana i traje ukupno 32 sekunde“.
Za izvor tvrdnje da je u pitanju bilo akustično oružje, tužilatvo je okrivilo vojnog analitičara Aleksandra Radića. Podsetimo, Radić je već bio obuhvaćen ispitivanjem zbog širenja dezinformacija i pre objavljivanja ovog saopštenja tužilaštva. Radić je, kako je sam istakao, nakon medijske kampanje zastrašivanja kojem je bila podvrgnuta i njegova maloletna ćerka, odlučio da napusti zemlju.
Tužilaštvo tvrdi da je Radićeva namera da tvrdnjom o upotrebi zvučnog topa, nad javnim mnjenjem primeni „psihološke operacije“.
Tužilaštvo je otvoreno dovelo u pitanje i autentičnost brojnih snimaka incidenata na kojima se jasno čulo da je paničnoj reakciji građana prethodio specifičan huk. To su, podsetimo, brojni građani istakli i u svojim naknadnim svedočenjima.
VJT tvrdi da su snimci na kojima se čuje huk „neautentični“, ističući da su to utvrdili poređenjem sa snimcima na kojima se taj specifični zvuk ne čuje.
- Na osnovu izvršene analize i poređenja snimaka, kao i na osnovu komentara navedenih korisnika, zaključuje se da je snimak koji je sačinio i objavio korisnik Stefan Radić (Radio Puls Grocka) originalni snimak, dok su ostali snimci na kojima se čuje specifičan „huk“ naknadno obrađeni i objavljeni narednog dana. Da se radi o neautentičnim snimcima dodatno dokazuju i 58 audio i video zapisa dostavljenih od strane Komiteta pravnika za ljudska prava ‚Yucom‘, Beogradskog centra za ljudska prava ‚FemPlatz‘, ‚A11‘ inicijative za ekonomska i socijalna prava, ‚Crte‘ i Građanske inicijative, na kojima se registruju samo uznemireni uzvici učesnika skupa, komešanje, pištaljke i trube, uz odsustvo bilo kakvog intenzivnog i neobičnog zvuka visokih frekvencija. Isto se odnosi i na četiri video snimka dostavljenih od strane Stranke slobode i pravde – ističu iz tužilaštva.
Kada su u pitanju izjave koje su građani davali policiji i tužilaštvu, te njihovi lekarski izveštaji VJT je došlo do zaključka da njihove zdravstvene tegove se ne mogu pripisati posledicama navodne upotrebe „zvučnog topa“.
- Takođe, utvrđeno je da nijedan redar, niti policijski službenik koji se nalazio na licu mesta obezbeđujući skup, nije prijavio zdravstvenim ustanovama bilo kakve tegobe nakon održanog protesta, što bi se osnovano moglo očekivati u slučaju da je ovakav uređaj zaista upotrebljen, budući da su se i ova lica nalazila praktično u centru svih dešavanja protestnog skupa i da bi zasigurno reagovala traženjem medicinske pomoći da su smatrala da im je zdravlje ugroženo, posebno kada je reč o policijskim službenicima koji su profesionalno obučeni da prepoznaju sve aspekte potencijalnih opasnosti uključujući i na one koji ugrožavaju njihovo i zdravlje drugih građana – ističu iz tužilaštva.
Dodaje se da je na protestu bilo više desetina hiljada građana, a da se na pozive tužilaštva da daju iskaz odazvalo 151 lice.
- Činjenicu da kritičnom prilikom nije korišćen tzv. ‚zvučni top‘, niti drugi uređaj sličnih karakteristika, dodatno potvrđuju i dopisi i izjašnjenja BIA, Ministarstva odbrane i MUP RS i njegovih jedinica, na osnovu kojih se utvrđuje da pripadnici ovih državnih instituacija dana 15. marta 2025. godine nisu koristili uređaj u javnosti označen kao ‚zvučni top‘, niti bilo koji drugi uređaj nalik ovom, kao i da pripadnici ovih institucija koji su obezbeđivali skup nisu čuli, niti zapazili da je upotrebljeno sredstvo koje može izazvati opasnost po građane – ističu iz VJT-a.
Podsetimo, u prvim danima nakon 15. marta predstavnici policije su davali više kontradiktornih izjava vezanih za posedovanje aktustičnog uređaja marke LRAD. Oni su najpre tvrdili da policija taj uređaj ne poseduje, a kada se ispostavilo da ga poseduje iako zakon ne dozvoljava to kao legalno sredstvo prinude, tvrdili su da nije bio na ulicama. Naknadno je i ovo demantovano fotografijama načinjenim u blizini zgrade Narodne skupštine.
Imajući ovu analizu u vidu, tužilaštvo je istaklo da nema mesta krivičnom gonjenju zbog navodne uprotrebe „zvučnog topa“.
- Budući da je utvrđeno da ovakvi uređaji nisu korišćeni, da samim tim nijedno lice ne može steći svojstvo okrivljenog zbog njihove upotrebe, da je po automatizmu izostala i štetna posledica koju njihova upotreba eventualno može da prouzrokuje, zbog čega nisu ostvareni elementi nijednog krivičnog dela za koje se goni po službenoj dužnosti, tužilaštvo je zaključilo da nema mesta pokretanju krivičnog postupka protiv bilo kog lica u vezi navodne upotrebe tzv. ‚zvučnog topa‘ ili drugog sličnog uređaja – navode iz tužilaštva.
To, međutim, ne važi za osobe koje su javno isticale da je aktustično oružje korišćeno, pošto je tužilaštvo najavilo da će „preduzeti sve mere i radnje iz svoje nadležnosti u cilju identifikacije, a zatim i krivičnog gonjenja svih lica koja su svojim radnjama namerno uzrokovala i doprinela širenju ovih neistinitih informacija“.
Izvor: Insajder
